T800

Şuna da değinmeden geçmeyeyim, DLSS 5 malum NBA 2K27 ile geldi ancak halen sürücüler ile gelmiş değil, henüz resmi olarak tam çıktı denilemez herhalde. DLSS 5 modeli diğer DLSS modelleri gibi performans artışı sağlama değil de görsel kaliteyi arttırmak üzerine, diğer modellere göre boyutu daha büyük ve ciddi güce ihtiyaç duyuyor. GPU üzerinde çalışan her model GPU yerel kaynaklarından tüketiyor, son dönemde baya bir resmi olmayan DLSS 5 modları ile beraber modeli ana ekran kartında değil de ikinci bir GPU’da çalıştıran yazılımlar da çıktı, iş ilginç bir noktaya gidiyor.

Buradan yan olarak şöyle bir konuya da değinelim, AMD tarafında CDNA ve RDNA şeklinde ayrı mimari yapılar var, matris çarpımı işlemleri diğer GPU birimleri ile aynı yapıyı kullanıyor, bu nedenle Nvidia ile aynı hızda DLSS tipi yerel yapay zeka modeli çalışması çok imkanlı değil, ayrıca yapay zeka modelleri için en önemli konu VRAM bant genişliği, bu noktada da Nvidia GDDR7 kullanıyor. Nvidia modelleri yapay zeka çalıştırmak üzere tasarlanmış desek uzak bir çıkarım olmaz herhalde.

DLSS ekran kartında çalışan bir yerel yapay zeka modeli, nasıl ki llama.cpp veya benzer yöntemle yapay zeka modelleri kullanılabiliyor DLSS de kabaca aynı mantıkla çalışıyor. Tabii gecikme son derece önemli olduğu için bu modeller çok düşük boyutlarda, deterministik bir yapıda. Bu kadar hızlı çıkarım yapabilmesi için de işte tensor çekirdekleri gerekiyor, tensor çekirdekleri matris çarpım işlemlerini olağanüstü şekilde hızlandırıyor, CUDA çekirdekleri ile bu hızda bunları yapabilmek mümkün değil. Ayrıca Blackwell mimarisinde NVFP4(sıkıştırma) desteği var, önceki serilerde bu destek maalesef yok. NVFP4 desteği ciddi hızlanma sağlıyor. Yani Nvidia’nın eski kartlara bazı şeyleri açmamasının arkasında bu tip teknik konular da vardır.

Linux için yeni geçişlerde mümkün mertebe SELinux enforced veya AppArmor kullanan distrolara geçmek güvenlik açısından daha iyi olabilir. Arch Linux ve varyasyonlarını giriş seviyesinde pek düşünmemek lazım bence. Linux'ta virüs falandan ziyade rootkit tehlikesi var. Arkada devamlı çalışan Windows Defender türü uygulama da yok. Bu bakımdan nereden ne indirildiğine dikkat etmek lazım. Gerçi Windows 11 için de böyle bu ama Linux daha da bir yabancı ortam olduğundan dikkat etmek lazım. Bu bakımdan devamlı güncellenen rolling release(bu tür tabir edilen distrolar ki en meşhuru Arch Linux'tur, devamlı paket güncellemesi alırlar, sistemim en güncel yazılım versiyonlarını takip etsin deniliyorsa bu tip distro takip etmek gerekir, ancak gülü seven dikenine katlanır misali bu distrolarda son derece güncel verisyonlar takip edildiğinden bir anda uyumsuzluk vb. problemler çıkabilir, çalışan sistem güncelleme sonrası bir anda çalışmamaya başlayabilir, bir anda kendinizi sorun giderme döngüsü içinde bulabilirsiniz) veya bir miktar geriden takip eden Fedora veya daha katı güncelleme yapılan Ubuntu, Debian takip edilebilir. Şunu da söylemek gerekli, neredeyse tüm dağıtımlar Fedora, Arch Linux veya Debian türevi oluyor. Mesela oyuncuların çok tercih ettiği CachyOS Arch Linux türevidir veya Nobara Fedora türevidir. Ubuntu bile Debian türevi olarak geçiyor ancak artık ayrı bir dal olarak değerlendirilecek herhalde. Bir de openSUSE var, onu da yabana atmamak lazım. İkinci bir ayrım ise arkasında dev şirketler olan distrolar ile topluluk olan distrolar, arkasında devler olan distrolar Fedora(Red Hat, Red Hat IBM alt kuruluşu) openSUSE(Alman şirketi SUSE'nin dağıtımı), Ubuntu(Canonical), en büyük topluluk dağıtımı ise Arch Linux'tur sanırım. Arch Linux'un wiki sayfaları çok ayrıntılıdır, Linux'ta bir şey öğrenmek için birebirdir, yapay zekaya Linux ile ilgili soru sorarsanız çok büyük ihtimalle buradan bakıp cevap verir. Linux'ta bir başka problem olabilecek konu eğer ki Windows 11 ile dual boot yapılacak ise Secure Boot meselesidir, çoğu Linux kullanan kişi Secure Boot sevmez, Linux dağıtımlarında da destek değişiktir, benim için en kolay tecrübe openSUSE Tumbleweed(openSUSE'nin rolling release'i) tecrübesi oldu, kernel direkt openSUSE'den imzalı gelir, Secure Boot enabled PC'ye direkt olarak openSUSE Tumbleweed yüklenebilir. Secure Boot için AMD ile bu sadece kernel'in imzalı olması yeterlidir, çünkü AMD Linux sürücüleri açık kaynak kodludur ve bu nedenle kernelin direkt parçasıdırlar ayrıca imza vb. gerekmez. Ancak Nvidia sürücüleri açık kaynak kodlu değildir, Nvidia son zamanlarda sürücünün bir kısmını açık kaynak kodlu hale getirmiştir ancak tümü açık kaynak kodlu değildir, Nvidia sürücülerinin mutlak surette imzalanması gerekir Secure Boot ile çalışabilmesi için. openSUSE Tumbleweed ile direkt Nvidia'nın Tumbleweed reposundan sürücü indirildiği için sürücü imzalı gelir ve ayrıca secure boot için imza prosedürü olmaz. Son bir iki aydır bakmadım ancak halen böyledir herhalde. Fedora tarafında ise imzalamak gerekir Nvidia sürücüsünü. En güncel Nvidia sürücüleri ise Arch Linux ile geliyor baya yakından takip ediyorlar. openSUSE Tumbleweed(rolling release olmasına rağmen) ve Fedora böyle değil, daha geriden takip ediliyor. Başka da ne diyeyim bilemedim şimdilik. Ben yerel modelleri llama.cpp ile Windows 11'de çalıştırıyorum, Linux'ta bir miktar daha az VRAM overhead olabilir ancak bir süredir dual boot kullanmıyorum, Windows 11'i zaten neredeyse Linux'a çevirdim, bende terminal olarak Wezterm yüklü, Powershell 7.6.6 yüklü onun da içinde, starship yüklü, eza, fzf, bat yüklü yine, winget ve scoop kullanıyorum. VS Code, Zed, Antigravity IDE yüklü yine, haliyle WSL de yüklü, o tarafta da zsh, starship, eza, fzf, bat aynen yüklü. WSL vLLM ve SGLang denemeleri yapmak için kurmuştum ancak ciddi sorunlu kurulumları, .venv(sanal Python ortamı, buraya kurulan Python paketleri vb. ana sisteme geçmez, böylece ana sistem istemeden bozulmamış olur, işiniz bitince .venv'i deactivate edip klasörü silerseniz gider) ortamında bile çalıştıramadım. Yine Nvidia Modopt ile nvfp4 çevirimleri yapmaya çalıştım ancak onlar da başarılı olmadı. Daha docker konuları falan da var onlara hiç girmiyorum ben de son zamanlarda o konuya da bakıyorum.

Hayırlı olsun.

Neo Berlin 2087, beklenti 2024 yılı içinde çıkması: https://youtu.be/vxTKjx3Y2Qo?feature=shared Project M, bunun ne zaman çıkacağı belli değil: https://youtu.be/EN1JjZFTHNo?feature=shared Bladerunner 2033: Labyrinth, 2024 yılı içinde çıkması bekleniyor: https://youtu.be/l_tfihRqBnI?feature=shared Senua’s Saga: Hellblade 2, 2024 içinde çıkması bekleniyor: https://youtu.be/nRqLDCBxW04?feature=shared Metal Gear Solid Delta: Snake Eater, 2024 yılı içinde çıkması bekleniyor: https://youtu.be/wUOsNavOluw?feature=shared Stalker 2: Heart of Chernobyl: https://youtu.be/KHYkLI9oXfY?feature=shared Titan Quest 2: https://youtu.be/BkkjXuE6JJ4?feature=shared Black Myth: Wukong, bu da yıllardır süren yapım aşamasından sonra 2024 içinde çıkacak sanırım: https://youtu.be/5pL3joRyeGY?feature=shared

Ben baya bir müddettir Linux’tan devam ediyorum single player oyunlara, Proton ve Wine başarılı olmuş. En son 007’yi Linux’ta bitirdim, şimdi Resident Evil yine Linux’tan devam ediyorum, Windows 11 var tabii ancak açmaya ihtiyaç olmuyor benim için.

%105 power limit izin veren BIOS’u ile yaptığım testlerde de 35.000’e doğru gelebiliyor kart Timespy’da, GPU çekirdek hızı limiti de 3200MHz gibi.

Burada %105 Power Limit, Memory: +1000 Core Clock: +225 3100Mhz hızını geçti GPU çekirdek hızı:

Burada +1000Mhz Memory Clock, +200Mhz Core Clock, kart 3000MHz hızını geçiyor burada:

Benim kart ile birebir aynı Palit RTX 5080 GamingPro OC BIOS'u ile: Başka bir MSI Afterburner vb. overclock yok kartta.

Ne zamandır 4K 32 inç bit modele geçme düşüncem olduğundan Asus XG32UCWMG’ye geçiş yaptım. Ne zamandır QD-OLED kullanıyordum WOLED daha önce kullanmamıştım. Bir de glossy panel görüntü olarak daha çok sevmeme rağmen maalesef hassas oldukları için(temizlerken hassas olmak gerekiyor, çizilmeye karşı dirençleri az) mat panelli Samsung QD-OLED kullanıyordum. Kulladığım oda da aydınlık bir miktar o bakımdan yansıma ve QD-OLED’de monitöre dışarıdan ışık gelince oluşan mor efekt bir miktar rahatsız ediyordu. Asus’un bu True Glossy Black kaplamalı WOLED modeli duyurduğunu görünce ilgimi çekti. Buraya gelmesi ama baya bir sürdü. Sanırım altı ay gibi oldu piyasaya çıkalı normalde. Buraya daha bir ay falan oldu herhalde geleli. Bunun kaplaması LG OLED TV’lerdeki gibi bir kaplama, yansıma oluyor yine ancak daha bir kontrol altında daha önceki glossy kaplamalara göre, WOLED olduğu için siyahlardaki kontrastı bozucu mor efekt de yok. Renkler QD-OLED’de daha canlı, Samsung monitör benim baya bir satürasyonlu buna göre SDR görüntüde. HDR görüntüde de yine QD-OLED renkleri bir miktar daha parlak buna göre. Son zamanlarda 4K monitörlerin(IPS, OLED farketmeksizin olabiliyor bu özellik) bir kısmında görülen 4K çözünürlüktekinin iki katı tazeleme hızı ile 1080p modu bunda da var, hatta ilk bu panel modeli ile LG çıkarttı bu işi. 4K 240Hz, 1080p 480Hz çalışıyor monitör. Gsync, HDR falan da aynen kullanılabiliyor bu modda, bir kısıtlama yok. Ancak şöyle bir durum var, normalde dört adet tam piksel birleşse 4K monitörden aynı boyutta 1080p monitör elde etmek mümkün(Nvidia sürücüsündeki scaling ayarlarından integer scaling ile) bu tip ölçeklendirme kalitesi bu monitördeki teknolojiye göre daha yüksek olduğu belirtilmiş, ben denemedim ancak öyledir, bunda daha değişik bir yöntem ile yapılıyor ki 480Hz tarama hızı da sanırım bu teknik kullanılarak mümkün oluyor. Yoksa 240Hz kullanılarak yine sürücü ayarlarından integer scaling ile 1080p görüntü alınabilir ancak tabii 480Hz mümkün değil bu şekilde. 1080p 480Hz görüntü iyi değil 4K’dan sonra, mesafe verip kullanılabilir ama yine de multi shooter oyunlarda. Nvidia’nın multi frame generation teknolojisi de kurtarıyor baya.

Ben hiç bu tip gelişmeler olacağını tahmin bile etmeden yakın zamanda 48 GB DDR5 8200MT/s ram almıştım, ram diğer PC’yi upgrade ederken ikinci bir kit gerekecek arada da bakarım diye almıştım, 8000 küsur TL idi aldığımda 50.000 TL’ye yaklaşmış fiyat inanamadım. PC işi bitecek mi nedir ? İşi olan dizüstü alsın oyun için de konsol mu alın ne yapın diyecekler. nVME fiyatları da korkunç seviyelere gelmiş, 9070XT halen düzgün fiyatla bulunabiliyor. Pandemideki krizden farklı gibi bu defa sanki.

Ben 112 falan oldum galiba bunda. Oyun gayet iyi de network problemi çok yaşıyorum. Latency variation büyük sıkıntı bende. Eastwood CQB şu ara çok oynuyorum, Red Bull challenge’lar vardı, onları bitirdim karakter skin vb oyun içi item verenleri. Weekly challenge’larda eksikler vardı onları da tamamladım. Battlepass’te az bir açılmayan yer kaldı. Redsec fena değil ama tabii tanıdıklarla daha iyi olabilir. Klasik battle royal modu. Diğer FPS oyunlarında açmadığım halde bunda ben 2x kare yaratma ayarını da açtım. Akıcılık daha iyi oluyor bir negatiflik de gözüme çarpmadı. En çok oynadığım benim team deathmatch. Escalation ve Breakthrough modlarına da bakıyorum arada ancak Conquest pek bakmıyorum.

Ajazz Alux 68HE tümüyle aluminyum kasa %65 klavye aldım, buna tape mod yaptım, Yuki Aim keycaps ekledim switchleri de Gateron Green Dragon ile değiştirdim gayet istediğim gibi bir şey oldu. Klavye modlama ile ilgili sorunuz olursa bildiğim kadarıyla yanıt vermeye çalışırım.

Closed Quarters benim de favorim.

ARC Raiders şu an playtest bedava, looter seven varsa düzgün başları.

Bitiriyorum artık sanırım, oyundaki yapay zeka çok kötü, bazı yerlerde artık komik oluyor, sonlara doğru ağır zırhlı tipler bullet sponge şeklinde. Pek tavsiye edilir bir oyun değil maalesef, 10 üzerinden 7 ancak olur buna. Hatta 6 belki daha adaletli olabilir.

Bir update daha geldi oyuna yeni, gece görüşü getirmişler sanırım bir de doğru dürüst loot çıkmıyordu kasalardan vb o durum değişmiş.

Audioengine A5+ uzun süredir kullanıyorum, bende de Z906 var çok çok uzun zaman önce aldığım, geçenlerde dur bir bakayım dedim takmam ile sökmem bir oldu baya kötü bir ses ile karşılaştım Audioengine A5+’a göre. Z906 kullanırken Dolby Digital Live da vardı, şimdilerde destekleyen yok sanıyorum. PC’de Dolby Atmos için sesi Nvidia HDMI üzerinden aktarmak lazım bildiğim bir de Dolby Access yüklü ve ayarları yapılmış olmalı. Amazon’da ara ara kampanyalı satışı olan karışık incelemeleri olan Dolby Atmos destekli OXS Thunder Pro+ diye bir soundbar var ona bakmıştım bende geçenlerde ancak almaya yeltenmedim. Bunda oyuncu koltuğu kafa dayanan kısma konulan kablosuz yastık surround hoparlör falan ilginç bir şey var. Kafaya takıp receiver ile falan Dolby Atmos kuran da var. Şu an için Audioengine A5+ ve Mackie 6” subwoofer kullanıyorum ses için.

Şöyle bir şey dikkatimi çekti, bayadır HDMI üzerinden bağlıyordum monitörü, daha önce RTX 4080 ile başka oyunlarda dikkatimi çekmedi ancak son günlerde RTX 5080’e geçeli beri Stalker 2’de baya vakit geçiriyorum, RTX 5080 ile de diğer oyunlarda dikkatimi çekmedi bu arada. Neyse Stalker 2’de DLSS MFG 4X açınca micro stuttering olarak tarif edebilirim bir durum dikkatimi çekmeye başladı, önce 3X’e aldım sonra Nvidia App üzerinden disable ettim falan bu rahatsız eden durum ortadan kalkmadı. Ancak çok da rahatsız etmiyor bu durum, ancak takmak lazım bir miktar konuya, neyse Displayport bağlantısına geçince sorun ortadan kalktı, anlam veremedim çok ancak Nvidia Gsync HDMI üzerinden desteklenmiyor, HDMI 2.1 üzerinden VRR destekliyor falan böyle bir şey mi acaba diye düşündüm ancak araştırınca Nvidia HDMI Audio disable edilmez ise yıllardır bu tip problemler yaşayanlar olduğunu gördüm. Bir daha disable edip denemedim ancak burada da dursun böyle bir şey de olabilir diyerek.

Bu çıkmış sanırım dün, bana da bedava Redeem etmek için Xbox uygulaması üzerinden kod gönderilmiş ancak yeni farkettim. Gears of War Ultimate sahibi olanların hepsine gönderildi diye düşünüyorum. PC Game Pass için de yüklenebilir durumda.

İki üç gündür buna bakıyorum tekrar, baya büyük bir update gelmiş, birçok problem halledilmiş, baya kötüymüş oyun ilk çıktığı durumda, loot olduğu için iyi kötü sardı beni şimdilik. Bir güzelliği de Nvidia App ile DLSS hem framegen hem de super resolution olarak override edilbiliyor, MFG 4X ile tüm ayarlar sonda 2560x1440 çözünürlükte DLAA ile 260 FPS falan görülüyor.

Arrow Lake refresh bu yıl sonuna doğru bekleniyordu ancak görünen 2026’ya ötelenmiş. Herhangi bir çekirdek sayısı değişikliği beklenmiyor, Co Pilot sertifikası için NPU değişikliği bekleniyordu o da olmayacak görünen, olacak olan bir miktar saat hısı artışı ve belki belli başlı K/KF modellerinde güç tüketimi limiti artışı olacak gibi görünüyor.

Nvidia 581.29 W11 driver, MSI Afterburner Settings: GPU Core Clock. +425 / Memory: +800